Από την εφημερίδα: “Καθημερινή” – 21/05/2008
Του Κωστη Παπαδημητρίου
Φούσκες ή σοβιέτ. Με αυτό το δίλημμα απάντησε χθες ο πρώην πρόεδρος της αμερικανικής κεντρικής τράπεζας Federal Reserve κ. Αλαν Γκρίνσπαν απαντώντας σε ερώτημα που τέθηκε στο Capital Leaders’ Forum στην Αθήνα, όπου ο ίδιος συμμετείχε μέσω δορυφορικής σύνδεσης. «Είμαι οπαδός της ελεύθερης αγοράς, αλλά δεν μπορώ να υπερασπιστώ απέναντι στην κοινή γνώμη τις υπερβολές του συστήματος, όπως τα τεράστια μπόνους, την πλεονεξία, τη χειραγώγηση των αγορών. Πώς μπορούμε να περιορίσουμε τις υπερβολές;» ρώτησε από το πάνελ ο πρόεδρος του ΣΕΒ κ. Δημήτρης Δασκαλόπουλος. Ο κ. Γκρίνσπαν αποκρίθηκε ότι όλα αυτά είναι ελαττώματα της ανθρώπινης φύσης. «Δεν υπάρχει τρόπος να έχουμε όλα τα καλά του καπιταλισμού και την ηρεμία άλλων συστημάτων.
Δεν υπήρχαν φούσκες στη Σοβιετική Ενωση – μπορούμε να επιστρέψουμε εκεί, αλλά θα μειωθεί δραματικά το βιοτικό επίπεδο» συνέχισε, για να καταλήξει «μπορούμε να βελτιώσουμε κάπως το σύστημα, αλλά δεν μπορούμε να εκπολιτίσουμε πλήρως τους εαυτούς μας».
«Με βάση τις γνώσεις που είχαμε τότε, δεν βλέπω να μπορούσαμε να έχουμε πάρει μια διαφορετική απόφαση» είπε ο κ. Γκρίνσπαν σχετικά με τις μειώσεις των επιτοκίων που έγιναν την περίοδο 2002-03 και για τις οποίες κατηγορείται τώρα έντονα ότι προκάλεσαν τη φούσκα και την τρέχουσα χρηματοοικονομική κρίση. Ο κ. Γκρίνσπαν απέδωσε την κρίση στην «παρατεταμένη περίοδο υποτιμολόγησης του επενδυτικού ρίσκου» και θεωρεί ότι είναι «εξαιρετικά απίθανο» να παρουσιαστεί νέα φούσκα στην επόμενη δεκαετία.
Γι’ αυτό και επί της ουσίας καταφέρθηκε εναντίον της ενίσχυσης της εποπτείας και την αύξηση των περιορισμών στις τράπεζες, όταν ο καθ. Γκίκας Χαρδούβελης, οικονομικός σύμβουλος της Eurobank, εξέφρασε την ανησυχία του για τη μεταστροφή της κοινής γνώμης για το τραπεζικό σύστημα. Ωστόσο, από την πλευρά του ο κ. Γκρίνσπαν φαίνεται να ανησυχεί για τη διατήρηση της ανεξαρτησίας της κεντρικής τράπεζας. «Δεν είναι κατοχυρωμένη από το Σύνταγμα και δεν θα ήθελα να ανοίγει η όρεξη του Κογκρέσου για παρεμβάσεις» σχολίασε, όταν απάντησε αρνητικά στο ερώτημα, αν θα πρέπει να συγκεντρωθεί όλη η εποπτεία των αγορών στη Federal Reserve. Σε άλλο σημείο ο κ. Γκρίνσπαν τόνισε ότι υπάρχει πλέον χώρος για δύο ισοδύναμα διεθνή νομίσματα, το δολάριο και το ευρώ, κάτι που δεν ίσχυε παλαιότερα.
Ο ίδιος εκτιμά ότι η ενίσχυση του ευρώ έναντι του δολαρίου οφείλεται κυρίως στη διαφορά των επιτοκίων τους, που είναι υπέρ του ευρωπαϊκού νομίσματος και πιστεύει ότι τα ασιατικά νομίσματα θα ανατιμηθούν έναντι του αμερικανικού. Πάντως αρνήθηκε να κάνει οποιεσδήποτε επενδυτικές προτάσεις-προβλέψεις στο κοινό του Capital Leaders’ Forum, εξηγώντας ότι «πρόκειται για μια απόφαση που πήρα το 1987, όταν εγκατέλειψα την εταιρεία συμβούλων που είχα, για να αναλάβω τη Fed».
