Ολοκληρώθηκε η συζήτηση και ψήφιση του νομοσχεδίου του υπουργείου Εσωτερικών για το Πρόγραμμα “Διαύγεια”.
Τόσο ο πρωθυπουργός, Γ. Παπανδρέου με παρέμβαση του, όσο και ο υπουργός Εσωτερικών Γιάννης Ραγκούσης χαρακτήρισαν το ν/σ ως ένα ακόμα βήμα για τη διαύγεια και διαφάνεια όλου του πολιτικού συστήματος. Οι αναφορές του πρωθυπουργού και του υπουργού Εσωτερικών για την αναγκαιότητα των οικονομικών μέτρων που εφαρμόζει η κυβέρνηση προκάλεσαν τις έντονες αντιδράσεις του προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξη Τσίπρα, καθώς και των εκπροσώπων της ΝΔ, του ΚΚΕ και του ΛΑΟΣ που πήραν το λόγο.
Αναφερόμενος αναλυτικότερα στο «Πρόγραμμα Διαύγεια», ο υπουργός Εσωτερικών επεσήμανε ότι θα ωθήσει πέρα από την αντιμετώπιση της διαφθοράς και στην υποχρεωτική λήψη ορθολογικών αποφάσεων, ενώ ακόμα και αν είναι νόμιμες θα πρέπει είπε να υπάρχει και πειστική επιχειρηματολογία. «Είναι ένα νέο μοντέλο διακυβέρνησης και ανάπτυξης ένα πολύ μεγάλο αναπτυξιακό όπλο», τόνισε ο κ Ραγκούσης.
Τι περιλαμβάνει
Σύμφωνα με το νομοσχέδιο που έχει την ονομασία «Πρόγραμμα Διαύγεια», γίνεται υποχρεωτική η ανάρτηση των νόμων, των προεδρικών διαταγμάτων και των πράξεων που εκδίδουν πρόσωπα και όργανα στο διαδίκτυο και η δημιουργία των προϋποθέσεων και διαδικασιών για τη διασφάλιση ευρύτατης δημοσιότητας αυτών.
Όπως αναφέρεται στην εισηγητική έκθεση του νομοσχεδίου «η υποχρέωση ανάρτησης των πράξεων και αποφάσεων στο διαδίκτυο δεν υποκαθιστά το ισχύον σύστημα της δημοσίευσης στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως ή άλλες μορφές δημοσιότητας που ήδη προβλέπει η νομοθεσία (όπως π.χ. ανάρτηση σε κοινοτικό κατάστημα, δημοσίευση στον τύπο). Με τις ρυθμίσεις του σχεδίου νόμου ενισχύεται και συμπληρώνεται αυτό το σύστημα».
Όπως αναφέρεται στο άρθρο 2 του σχεδίου νόμου υποχρέωση ανάρτησης των νόμων και των πράξεων στο Διαδίκτυο έχουν «ο Πρωθυπουργός, τα συλλογικά κυβερνητικά όργανα που προβλέπονται στη σχετική νομοθεσία, οι Υπουργοί και Υφυπουργοί, οι Γενικοί και Ειδικοί Γραμματείς (των Γραμματέων των Περιφερειών συμπεριλαμβανομένων)», ενώ «στους υπόχρεους περιλαμβάνονται τόσο τα αιρετά όργανα όσο και τα νομικά πρόσωπα αλλά και οι επιχειρήσεις των ΟΤΑ».
Παράλληλα, προκειμένου οι πολίτες να έχουν ελεύθερη πρόσβαση στις αποφάσεις καθιερώνεται πλέον η δωρεάν πρόσβαση στο περιεχόμενο της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως (άρθρο 7 του σχεδίου νόμου. Η πρόσβαση στην πληροφόρηση και πιο συγκεκριμένα στα κανονιστικά και άλλα κείμενα που ο νομοθέτης έχει κρίνει ως δημοσιευτέα στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως συνιστά συνταγματικό δικαίωμα, η απόλαυση του οποίου δεν επιτρέπεται να εξαρτάται από την επιβολή και καταβολή αντιτίμου ή συνδρομής.
Τι άλλο υποχρεώνονται οι δημόσιοι φορείς να αναρτούν στο Διαδίκτυο
Εκτός όμως από τις πράξεις και τις αποφάσεις, σύμφωνα με το νομοσχέδιο στο Διαδίκτυο πρέπει να αναρτώνται:
α) Προϋπολογισμοί, απολογισμοί, ισολογισμοί και οι επιμέρους δαπάνες Υπουργείων, κεντρικών και περιφερειακών δημοσίων υπηρεσιών, φορέων του ευρύτερου δημόσιου τομέα, των φορέων της τοπικής αυτοδιοίκησης πρώτου και δευτέρου βαθμού, των ανεξάρτητων και ρυθμιστικών αρχών. Η διαφάνεια των δαπανών, του προϋπολογισμού και της εκτελέσής του είναι κρίσιμο εργαλείο αποτελεσματικότητας και ελέγχου.
β) Διορισμοί και μεταβολές ως προς τα πρόσωπα στις διοικήσεις των Υπουργείων και των οργανισμών του ευρύτερου δημόσιου τομέα.
γ) Η συγκρότηση επιτροπών, ομάδων εργασίας, ομάδων έργου καθώς και οι προβλεπόμενες αμοιβές των μελών τους, ώστε να υπάρχει διαφάνεια τόσο ως προς τη δράση της διοίκησης όσο και ως προς το κόστος που συνεπάγεται για τον προϋπολογισμό η συγκρότηση και λειτουργία τέτοιων επιτροπών.
δ) Οι προκηρύξεις επιλογής προσωπικού, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται και οι προκηρύξεις για επιλογή και πλήρωση θέσεων διευθυντικών στελεχών φορέων του δημοσίου, του ευρύτερου δημόσιου τομέα, των οργάνων, νομικών προσώπων και επιχειρήσεων των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης πρώτου και δευτέρου βαθμού. Αντίστοιχα δημοσιοποιούνται πίνακες επιτυχόντων και επιλαχόντων σε προκηρύξεις και διαγωνισμούς επιλογής προσωπικού, όπου αυτό προβλέπεται από την κείμενη νομοθεσία, αλλά και περιλήψεις πράξεων υπηρεσιακών μεταβολών των υπαλλήλων και στελεχών του Δημοσίου, του ευρύτερου δημόσιου τομέα και της τοπικής
ε) Οι πράξεις που αναφέρονται σε αναπτυξιακούς νόμους αλλά και στοιχείων που αφορούν διακηρύξεις, αποφάσεις και πράξεις κατακύρωσης και ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων έργων, προμηθειών, υπηρεσιών και μελετών του Δημοσίου, του ευρύτερου δημόσιου τομέα και της τοπικής αυτοδιοίκησης πρώτου και δευτέρου βαθμού.
στ) Οι πράξεις δωρεών, επιχορηγήσεων, παραχώρησης χρήσης δημόσιας και κοινοτικής περιουσίας ή περιουσιακών στοιχείων τόσο του δημοσίου όσο φορέων του ευρύτερου δημόσιου τομέα αλλά και της τοπικής αυτοδιοίκησης α’και β’ βαθμού.
ζ) Οι πράξεις αλλαγής χρήσης γης κοινόχρηστου κτήματος, καθορισμού εθνικών δρυμών και δασικών εκτάσεων, χαρακτηρισμού εκτάσεων ως αναδασωτέων και οι ανακλήσεις των χαρακτηρισμών αυτών, καθορισμού αιγιαλού, παραλίας, λιμνών, ποταμών, ρεμάτων και χειμάρρων.. Για τον ίδιο λόγο συμπεριλαμβάνεται η δημοσιοποίηση στο διαδίκτυο καθορισμού βιομηχανικών ζωνών, σύνταξης και έγκρισης πολεοδομικών μελετών και Γενικού Πολεοδομικού σχεδίου, έγκρισης και καθορισμού ΖΟΕ, έγκρισης και τροποποίησης ρυμοτομικών σχεδίων, προσδιορισμού ή τροποποίησης ορίων οικισμού και έγκρισης της μεταφοράς αυτού, καθορισμού και τροποποίησης όρων δόμησης, χορήγησης, αναστολής χορήγησης, τροποποίησης και ανάκλησης οικοδομικών αδειών, χωροθέτησης, καθορισμού αρχαιολογικών χώρων, χαρακτηρισμών κτιρίων ως διατηρητέων, πράξεις σύνταξης και έγκρισης πολεοδομικών και ρυμοτομικών σχεδίων.
Από 1η Οκτωβρίου το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής
Η 1η Οκτωβρίου είναι η ημερομηνία έναρξης εφαρμογής του νόμου: Πρώτοι υπόχρεοι ο πρωθυπουργός, το υπουργικό συμβούλιο και τα συλλογικά κυβερνητικά όργανα, οι υπουργοί, οι αναπληρωτές υπουργών, οι υφυπουργοί, οι γενικοί και ειδικοί γραμματείς υπουργείων και περιφερειών, οι ειδικοί γραμματείς υπουργείων και των οργάνων στα οποία έχουν χορηγήσει οι ανωτέρω εξουσιοδότηση υπογραφής ή έχουν μεταβιβάσει αρμοδιότητα. Από την 1η Νοεμβρίου στο Διαδίκτυο θα αναρτώνται οι πράξεις των οργάνων των ΝΠΔΔ, των οργάνων διοίκησης των φορέων του ευρύτερου δημόσιου τομέα, των ανεξάρτητων και ρυθμιστικών αρχών και του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, ενώ από τη 15η Μαρτίου 2011 των φορέων ΟΤΑ α΄ και β΄ βαθμού.
