Υπάρχουν στιγμές που το αυτόματο πρόγραμμα της μηχανής δεν θα δώσει το επιθυμητό αποτέλεσμα, ενώ υπάρχουν πολλά έτοιμα προγράμματα.
Όλες σχεδόν οι μηχανές έχουν πάνω τους μία σειρά από έτοιμα προγράμματα που καλύπτουν σχεδόν κάθε δημιουργική μας ανάγκη και επιλέγονται πολύ εύκολα μέσω ενός περιστροφικού διακόπτη ή μέσω ενός συνδυασμού πλήκτρων.
Επιλέγοντας πρόγραμμα
Οι προεπιλεγμένες σκηνές που συναντούμε στις σύγχρονες ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές είναι λίγο έως πολύ ίδιες από μοντέλο σε μοντέλο, έστω κι αν ονομάζονται σε κάποιες περιπτώσεις διαφορετικά, ενώ στον αριθμό τους μπορούν να φτάσουν ή και να ξεπεράσουν τις είκοσι ανάλογα με το πόσο ακριβό είναι το μοντέλο.
Χρησιμοποιώντας το αυτόματο πρόγραμμα -συνήθως αναφέρεται ως Auto- η μηχανή επιλέγει ένα μέσο όρο στο χρωματισμό, την ταχύτητα και την ευαισθησία στο φωτισμό, κάτι που χρησιμέυει για μία μεγάλη γκάμα από σκηνές κυρίως ημέρας, αλλά από εκεί μετά πρέπει να βάλουμε κι εμείς το χέρι μας.
Πορτραίτο: Το χρησιμοποιούμε όταν θέλουμε να τραβήξουμε από κοντά κάποιο πρόσωπο. Η μηχανή θα επιλέξει αυτόματα τις ρυθμίσεις με βάση πάντα τη συγκεκριμένη επιλογή, ακόμα και για το πότε και αν θα χρησιμοποιηθεί το φλας. Είναι καλύτερα να απενεργοποιούμε το φλας για κοντινές φωτογραφίες προσώπου για τον κίνδυνο να βγει υπερφωτισμένη η φωτογραφία. Ο ιδανικός τρόπος να κρατήσουμε τη μηχανή είναι κάθετα.
Τοπίο: Ιδανική ρύθμιση, για να απαθανατίσουμε μία τοποθεσία. Και σε αυτήν την περίπτωση είναι καλύτερα να απενεργοποιήσουμε το φλας προκειμένου να συλλάβουμε τον ιδανικό χρωματισμό του τοπίου.
Νυχτερινή σκηνή: Είναι η ρύθμιση που μας επιτρέπει να απαθανατίσουμε τα νυχτερινά φώτα μιας πόλης. Απαιτείται να ακουμπήσουμε τη μηχανή μας σε ένα σταθερό σημείο ή να χρησιμοποιήσουμε τρίποδο. Η μηχανή από μόνη της απενεργοποιεί τη λειτουργία του φλας.
Νυχτερινή σκηνή με πορτραίτο: Εδώ έχουμε να κάνουμε με τη φωτογράφιση ενός ατόμου μπροστά από ένα νυχτερινό φόντο. Κάτι που σημαίνει ότι θέλουμε να εμφανιστεί σωστά ο άνθρωπος, που φωτογραφίζουμε, αλλά να εμφανίζονται και τα στοιχεία πίσω από αυτόν. Σε αυτήν την περίπτωση η μηχανή τραβάει με φλας, αλλά σε αργή ταχύτητα. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να την κρατήσουμε σταθερή για όσο διάστημα τραβάει τη φωτογραφία και επίσης θα πρέπει να τονίσουμε σε όποιον φωτογραφίζουμε ότι θα πρέπει να μείνει ακίνητος για μερικά δευτερόλεπτα, έστω κι αν το φλας έχει σβήσει. Και σε αυτήν την περίπτωση η μικρή αυτή ταλαιπωρία αξίζει το αποτέλεσμα.
Σπορ: Είναι ιδανική για να τραβήξουμε φωτογραφίες ανθρώπων που κινούνται γρήγορα, που αθλούνται ή ακόμα και για την φωτογράφιση κινούμενων αντικειμένων, όπως ένα αυτοκίνητο. Με βάση αυτήν τη ρύθμιση η μηχανή τραβάει φωτογραφίες σε γρήγορη ταχύτητα, ενώ χρειάζεται αρκετό φως και συνεπώς δεν ενδείκνυται για νυχτερινές λήψεις.
Σπορ κίνηση: Μία παραλλαγή της προηγούμενης ρύθμισης, η οποία τραβάει με ελαφρώς πιο αργή ταχύτητα, ώστε να φαίνεται η κίνηση που κάνει το αυτοκίνητο ή ο κόσμος που αθλείται.
Εσωτερικοί χώροι: Για τη λήψη εικόνων μέσα σε κάποιο σπίτι ή σε κάποιο άλλο κλειστό χώρο. Χάρη σε αυτήν τη ρύθμιση η μηχανή ενεργοποιεί το φλας και ρυθμίζει την ευαισθησία του αισθητήρα για τεχνητό φωτισμό.
Κερί: Ρύθμιση για εξαιρετικά χαμηλούς φωτισμούς. Μπορεί και αποτυπώνει με περισσότερη ευκολία τους χρωματισμούς και φυσικά δεν χρησιμοποιεί το φλας, κάτι που σημαίνει ότι θέλει σταθερό χέρι και ακίνητο θέμα.
Αυτοφωτογράφιση: Είναι ένα εξαιρετικό πρόγραμμα που μας επιτρέπει να φωτογραφίσουμε τον εαυτό μας μαζί με φίλους ή και μόνο του, χωρίς να χρειάζεται κάποιος να χρησιμοποιεί τη μηχανή. Αρκεί να έχουμε ένα τρίποδο ή ένα σταθερό σημείο για τη μηχανή. Αφού καδράρουμε το σημείο που θέλουμε να τοποθετηθούμε, πατάμε το πλήκτρο και ο χρονοδιακόπτης, που υπάρχει στη μηχανή, αναλαμβάνει να μας δώσει το χρόνο να μετακινηθούμε μπροστά από τη μηχανή και να τραβήξει τη φωτογραφία συνήθως μέσα σε 10 έως 12 δευτερόλεπτα.
Ηλιοβασίλεμα: Τονίζοντας το κόκκινο και το κίτρινο χρώμα, αλλά και σταματώντας τη λειτουργία του φλας έχουμε το ποθητό αποτέλεσμα. Προσοχή, όμως, στο να έχουμε τη μηχανή σε οριζόντια θέση. Εδώ αξίζει να τονίσουμε πως όσες φορές θέλουμε να φωτογραφίσουμε άτομα με κόντρα τον ήλιο θα πρέπει πάντα να χρησιμοποιούμε και το φλας.
Πυροτεχνήματα: Όσο και να προσπαθήσουμε με το αυτόματο πρόγραμμα, ποτέ δεν θα καταφέρουμε να τραβήξουμε τη λάμψη των πυροτεχνημάτων. Χρησιμοποιώντας, όμως, τη ρύθμιση αυτή, η μηχανή προσαρμόζεται, ώστε να καταφέρουμε να απαθανατίσουμε και αυτό το δύσκολο θέμα. Φυσικά χωρίς φλας και κρατώντας τη μηχανή μας σταθερή, καθώς η ταχύτητα λήψης είναι αργή. Το αποτέλεσμα θα είναι πιο εντυπωσιακό από όσο φαντάζεστε.
Εγγραφα: Δεν είναι λίγες οι μηχανές που προσφέρουν ακόμα και αυτήν τη δυνατότητα. Να φωτογραφίσουμε, δηλαδή, το κείμενο που βρίσκεται στα χέρια μας, αν και προτιμάται κυρίως για κείμενα σε περιοδικό ή τυπωμένα σε εκτυπωτή και όχι για χειρόγραφα. Χάρη στην αυξημένη αντίθεση αυτής της ρύθμισης θα μπορέσουμε με άνεση να διαβάσουμε αργότερα το κείμενο, περνώντας τη φωτογραφία στον υπολογιστή μας.
Παραλία ή χιόνι: Οι χρωματισμοί του τοπίου σε μια αμμουδιά ή σε ένα χιονισμένο τοπίο είναι τέτοιοι που θα μπερδέψουν τις περισσότερες μηχανές στην αυτόματη ρύθμισή τους. Επιλέγοντας, όμως, το συγκεκριμένο πρόγραμμα η μηχανή θα καταφέρει να αποδώσει με ασφάλεια τη ρεαλιστικότητα του τοπίου.
Macro: Οι μηχανές που έχουν αυτήν τη ρύθμιση μας επιτρέπουν να πλησιάσουμε από πολύ κοντά το αντικείμενο προς φωτογράφιση. Η εστίαση προσαρμόζεται αυτόματα για αυτήν την κοντινή λήψη, ενώ το ίδιο κάνει και η απόδοση των χρωμάτων.
Υπάρχουν στην αγορά μηχανές, οι οποίες μας επιτρέπουν να φωτογραφίζουμε κάτω από το νερό. Κάποιες με την ανθεκτική αδιάβροχη κατασκευή τους, κάποιες άλλες με την προσθήκη μιας αδιάβροχης θήκης. Για την περίπτωση που έχετε τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσετε τη μηχανή σας κάτω από το νερό μην διστάσετε να επιλέξετε τα συγκεκριμένα προγράμματα.
Μία πολύ ενδιαφέρουσα ρύθμιση είναι το ISO που καθορίζει το πόσο ευαίσθητη είναι η μηχανή στο φως και πόσο λεπτομερής θα είναι η φωτογραφία. Όσο πιο μικρό το ISO τόσο πιο λεπτομερής είναι η φωτογραφία και το αντίθετο. Το ISO στις μηχανές κινείται συνήθως από 100 έως και 3.200. Αν θελήσουμε να τραβήξουμε μία νυχτερινή σκηνή, χωρίς όμως να θέλουμε να καθυστερεί πολύ η λήψη της φωτογραφίας δεν έχουμε παρά να ανεβάσουμε το ISO εως και στο 1.600, χωρίς αυτό να μας χαλάσει την ποιότητα της φωτογραφίας.
