Από την εφημερίδα: “Ημερησία” – 14/05/2008

Μια επιστολή του Αϊνστάιν που πρόκειται να δημοπρατηθεί αυτή την εβδομάδα στο Λονδίνο, αφού παρέμεινε σε μια ιδιωτική συλλογή για περισσότερο από 50 χρόνια, δεν αφήνει κανένα περιθώριο αμφιβολίας ότι ο θεωρητικός φυσικός δεν ήταν υποστηρικτής κανενός θρησκευτικού δόγματος, τα οποία θεωρούσε ως «παιδαριώδεις δεισιδαιμονίες».

Του Τάσου Σαράντη

Η συγκεκριμένη επιστολή αποστάλθηκε από τον Αϊνστάιν στις 3 Ιανουαρίου 1954 στο φιλόσοφο Eric Gutkind, που του είχε στείλει ένα αντίγραφο του βιβλίου του «Choose Life: The Biblical Call to Revolt». Η επιστολή βγήκε σε πλειστηριασμό έναν χρόνο αργότερα και παρέμεινε από τότε σε χέρια ιδιωτών. Στην επιστολή αυτή ο Αϊνστάιν δηλώνει: «Η λέξη Θεός δεν είναι για μένα τίποτα περισσότερο από την έκφραση και το προϊόν των ανθρώπινων αδυναμιών.

Η Βίβλος είναι μια συλλογή αξιότιμων, αλλά ακόμη πρωτόγονων μύθων που είναι εντούτοις αρκετά παιδαριώδεις. Καμία ερμηνεία, ανεξάρτητα από το πόσο επιδέξια μπορεί να είναι, δεν πρόκειται να το αλλάξει για μένα αυτό».

Αρνηση
Ο Αϊνστάιν, που ήταν Εβραίος και που αρνήθηκε μια προσφορά να γίνει ο δεύτερος πρόεδρος του Ισραήλ είχε επίσης απορρίψει την ιδέα που υποστηρίζει ότι οι Εβραίοι είναι οι ευνοημένοι άνθρωποι του Θεού.

«Για μένα η εβραϊκή θρησκεία, όπως και όλες οι άλλες είναι μια ενσάρκωση των πιο παιδαριωδών δεισιδαιμονιών.

Και ο εβραϊκός λαός στον οποίο ανήκω και με του οποίου τη νοοτροπία έχω βαθιά συγγένεια δεν έχει καμία διαφορετική ποιότητα για μένα, σε σχέση με όλους τους άλλους ανθρώπους».

Ο Αϊνστάιν έγινε γνωστός από τη διατύπωση της θεωρίας της σχετικότητας και για τη διάσημη εξίσωση E=mc2, που περιγράφει την ισοδυναμία της μάζας και της ενέργειας, αλλά οι πεποιθήσεις του για τη θρησκεία προσελκύουν εδώ και πολλά χρόνια το ενδιαφέρον των αναλυτών.

Καθολικό σχολείο
Οι γονείς του δεν ήταν θρησκευόμενοι, αλλά ο ίδιος παρακολουθούσε ένα καθολικό σχολείο πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, ενώ συγχρόνως λάμβανε ιδιωτική εκπαίδευση στον ιουδαϊσμό. Από την ηλικία των 12 ετών εξέταζε την αλήθεια πολλών βιβλικών ιστοριών.

Στα τελευταία χρόνια της ζωής του αναφέρθηκε σε ένα «κοσμικό θρησκευτικό συναίσθημα» που τον διαπέρασε και υποστήριξε την επιστημονική εργασία του. Το 1954, ένα χρόνο πριν από τον θάνατό του, μίλησε για την επιθυμία του να «βιώσει το Σύμπαν σαν ένα ενιαίο κοσμικό όλον».

Πάντως οι απόψεις του για τον Θεό έχουν παραποιηθεί ευρύτατα τόσο από άθεους όσο και θρησκευόμενους, αλλά ο ίδιος απέφυγε να καταστεί στερεότυπος πάνω στο ζήτημα.